Speeches recovered from the Conservative party’s online archive More…

Melding: Public services plan lacks substance

Speech to the National Assembly for Wales.

"Minister, forgive me, but I think that your statement has a very retro feel about it. I quite like retro, but I did not expect you to engage it with such enthusiasm. Let us look at the local service boards.

I am confident, from hearing what you have said, that there will not be another level of bureaucracy if we mean organisations that will employ people, have executive authority, and control budgets—or at least be accountable for budgets.

I think that you have indicated quite firmly that that is not what they will do. However, we must ask ourselves what they are about, because they are central to your reforms and so cannot be insubstantial, or they could not possibly deliver the sort of change in the delivery of our public services that you have indicated is now necessary.

They will bring together in a particular local authority area all the providers of public services. That is laudable, and replicates the old system that we used to have before your colleague Jane Hutt, in a package to establish local health boards, abolished joint commissioning committees—I think that that is what we used to call the old co-ordinating bodies; I cannot quite remember now.

That is exactly what they were—they were representatives of all the main public service providers. When that structure was abolished, I roundly criticised the Minister for doing it because the JCCs were patchy, but there was some excellent practice among them, which we needed to make common practice.

Instead, your colleague took an axe to the whole structure. Will stakeholders be involved in these new boards, or will they come back without the users and carers as full supported participants? That is a very serious question, which I hope that you can answer directly.

You say some very curious things about local health boards and their commissioning function. There will be three consortia for specialist hospital services, which is a very confusing phrase.

We are all familiar with secondary hospital services and with tertiary services, but what is the scope of specialist hospital services? Do you mean tertiary services, or will these three consortia basically become, for the purpose of commissioning hospital services in general, the re-creation of the old health authorities, which goes back to my retro theme?

Five were abolished during the Hutt reforms—now being reversed at great pace, it appears—so will we now have a situation of, in effect, three regional health authorities?

I will now move on to one or two points that I welcome. These local service boards, if they bring together performance data, can improve those services and their scrutiny by public and politicians alike.

Therefore, I hope that you will clearly indicate that, as the Welsh Assembly Government will issue an annual report of public services delivery, so will the new local service boards. That would be a great advance.

These broad standards will be easily understood and will provide for reasonable comparison between authorities—not in a futile league table where one body says, 'I am one point ahead of you', but as broad indicators. That would be a productive development that we would welcome. You are right to say that, in general, the quality of performance data has to be driven up and that the various organisations delivering public services have to be confident enough to join together to commission, to pool services and to share staff.

I hope that that will be an outcome, because it is something that we have waited far too long for. It is out there, in part, but it needs to be much more comprehensive.

I am afraid that I must end on a disappointed note. Beecham emphasised the need for a mixed economy of care, particularly if we have a citizen's model that is broadly a monopoly provider in any particular region, in any particular service at any one time.

If that is the case, there is a danger that that service will put the interest of providers before those who are being provided for or cared for by the current service. One way around that is to open up public services to the skills of the independent and private sector, in part; that will never be the majority of provision, but it is needed.

Sir Jeremy Beecham very much makes that point in his report, but I cannot find it in your response. I have not had a chance to read the full document that is published today, so if it is there, I apologise. You will now be able to put on record that you think that a mixed economy of care is important."

"Weinidog, maddeuwch imi, ond credaf fod llawer o naws y gorffennol yn eich datganiad. Yr wyf yn eithaf hoff o'r gorffennol fy hun, ond nid oeddwn yn disgwyl ichi ymgolli ynddo i'r fath raddau. Gadewch inni edrych ar y byrddau gwasanaethau lleol.

Yr wyf yn hyderus, ar ôl clywed yr hyn oedd gennych i'w ddweud, na fydd yn golygu haen arall o fiwrocratiaeth os ydym yn golygu sefydliadau a fydd yn cyflogi pobl, gydag awdurdod gweithredol, ac yn rheoli cyllidebau—neu o leiaf yn atebol am gyllidebau. Credaf eich bod wedi awgrymu'n ddigon eglur na fyddant yn gwneud hynny.

Fodd bynnag, rhaid inni ofyn i'n hunain beth yw eu pwrpas, gan eu bod yn allweddol i'ch diwygiadau ac na allant fod yn ansylweddol, neu ni fyddai modd iddynt gyflawni'r math o newid yn narpariaeth ein gwasanaethau cyhoeddus yr ydych wedi ei awgrymu sydd ei angen yn awr.

Byddant yn dwyn ynghyd mewn ardal awdurdod lleol penodol yr holl ddarparwyr gwasanaethau cyhoeddus. Mae hynny i'w ganmol, ac mae'n ailadrodd yr hen system a arferai fod gennym cyn i'ch cydweithiwr, Jane Hutt, mewn pecyn i sefydlu byrddau iechyd lleol, ddiddymu'r cyd-bwyllgorau comisiynu—credaf mai dyna yr arferem alw'r hen gyrff cyd-drefnu; ni allaf gofio'n iawn erbyn hyn.

Dyna'n union oeddent—yr oeddent yn cynrychioli'r holl brif ddarparwyr gwasanaethau cyhoeddus. Pan gafodd y strwythur hwnnw ei ddiddymu, beirniadais y Gweinidog yn chwyrn am wneud hynny oherwydd yr oedd y cyd-bwyllgorau'n anghyson, ond yr oedd peth ymarfer rhagorol yn eu mysg, yr oedd angen inni ei wneud yn ymarfer cyffredin.

Yn lle hynny, cymerodd eich cydweithiwr fwyell at yr holl strwythur. A fudd rhanddeiliaid yn cael llais ar y byrddau newydd hyn, ynteu a fyddant yn dod yn ôl heb y defnyddwyr a'r gofalwyr fel cyfranogwyr sy'n cael pob cymorth? Mae hwnnw yn gwestiwn difrifol iawn, y gobeithiaf y gallwch ei ateb yn uniongyrchol.

Dywedwch rai pethau rhyfedd iawn am fyrddau iechyd lleol a'u swyddogaeth gomisiynu. Bydd tri chonsortiwm ar gyfer gwasanaethau ysbyty arbenigol, sy'n ymadrodd i ddrysu pobl. Yr ydym i gyd yn gyfarwydd â gwasanaethau ysbyty eilaidd ac â gwasanaethau trydyddol, ond beth yw hyd a lled gwasanaethau ysbyty arbenigol?

Ai gwasanaethau trydyddol a olygwch, ynteu a fydd y tri chonsortiwm hyn, i'r diben o gomisiynu gwasanaethau ysbyty yn gyffredinol, yn golygu ail-greu'r hen awdurdodau iechyd, sy'n mynd â ni'n ôl at fy thema ôl-syllol? Diddymwyd pump ohonynt yn ystod diwygiadau Hutt—sy'n cael eu gwrthdroi ar frys bellach, mae'n ymddangos—felly a gawn ni yn awr sefyllfa, i bob diben, o dri awdurdod iechyd rhanbarthol?

Yr wyf am symud yn awr at un neu ddau o bwyntiau yr wyf yn eu croesawu. Gall y byrddau gwasanaethau lleol hyn, os dônt â data perfformiad ynghyd, wella'r gwasanaethau hynny a'r ffordd y creffir arnynt gan y cyhoedd a gwleidyddion fel ei gilydd.

Felly, gobeithiaf y byddwch yn nodi'n glir, fel y bydd Llywodraeth Cynulliad Cymru yn cyhoeddi adroddiad blynyddol am gyflenwi gwasanaethau cyhoeddus, y bydd y byrddau gwasanaethau lleol newydd yn gwneud yr un modd. Bydd y safonau bras hyn yn hawdd i'w deall a byddant yn fodd i lunio cymariaethau rhesymol rhwng awdurdodau—nid ar ffurf tabl cynghrair di-fudd lle mae un corff yn dweud, 'Yr wyf fi un pwynt o'ch blaen chi', ond fel dangosyddion bras.

Byddai hynny'n ddatblygiad cynhyrchiol y byddem yn ei groesawu. Yr ydych yn iawn i ddweud, yn gyffredinol, fod yn rhaid i ansawdd data perfformiad gael ei wella a bod yn rhaid i'r gwahanol sefydliadau sy'n cyflenwi gwasanaethau cyhoeddus fod yn ddigon hyderus i uno â'u gilydd i gomisiynu, i gyfuno gwasanaethau ac i rannu staff.

Gobeithiaf y bydd hynny'n un canlyniad, oherwydd mae'n rhywbeth yr ydym wedi disgwyl yn llawer rhy hir amdano. Mae'n bodoli, yn rhannol, ond mae angen iddo fod yn llawer mwy cynhwysfawr.

Ofnaf fod yn rhaid imi orffen ar nodyn siomedig. Pwysleisiodd Beecham yr angen am economi gofal gymysg, yn enwedig os oes gennym fodel dinasyddion sydd fwy na heb yn ddarparwr monopoli mewn rhanbarth neilltuol, mewn unrhyw wasanaeth neilltuol ar unrhyw adeg.

Os mai dyna'r sefyllfa, mae perygl y bydd y gwasanaeth hwnnw yn rhoi buddiannau darparwyr cyn buddiannau'r rhai y mae'r gwasanaeth cyfredol yn darparu ar eu cyfer neu'n gofalu amdanynt. Un ffordd o oresgyn hynny yw agor y gwasanaethau cyhoeddus i sgiliau'r sector annibynnol a phreifat, yn rhannol; ni fydd y rhan fwyaf o'r ddarpariaeth byth yn hynny, ond mae ei angen.

Mae Syr Jeremy Beecham yn gwneud y pwynt hwnnw yn gryf yn ei adroddiad, ond ni allaf ei ganfod yn eich ymateb. Nid wyf wedi cael cyfle i ddarllen y ddogfen lawn a gyhoeddwyd heddiw, felly os yw yno, ymddiheuraf. Gallwch yn awr ei roi ar glawr a chadw eich bod yn credu bod economi gofal gymysg yn bwysig."

Keyboard shortcuts

j previous speech k next speech