Speeches recovered from the Conservative party’s online archive More…

Isherwood: Maintaining a strong post office network in Wales

Speech to the National Assembly for Wales.

"I do not know how Labour Members, cynically campaigning against post office closures in their own constituencies, can look themselves in the mirror.

We must remind people that the UK Labour Government is the majority shareholder in the Royal Mail group. Speaking in the 2003 Westminster Hall debate on post office closures in Wales, the then shadow Secretary of State for Wales, Bill Wiggin, asked why the Post Office, which was making a profit of £50 million a year, has, since 1997, moved towards this closure programme.

He added that the Government's move to the direct payments of benefits and pensions, and an automated credit-transfer policy, was resulting in the loss of £400 million to a total Post Office income.

The Government's threat to the financial viability of our post offices has been backed up with failing and unhelpful subsidy programmes. It is providing £150 million a year, but the Post Office is losing £400 million a year.

The payment of pensions and benefits is a necessary Post Office function, making up 40 per cent of branch income, but the Government has taken that away. Its response to the large income gap is insufficient, and it has a minimal impact on Post Office regeneration and survival, hence the recovery programme and the cuts imposed. That is why post offices are closing.

The £150-million-a-year social network payment ends in 2008. We are told that what happens after that is currently under review, but it is feared that the subsidy will be reduced at the direction of the Department of Trade and Industry.

The Welsh post office development fund had made £4.1 million of grant support available to 106 post offices in Wales when the fund closed in July 2004.

The Minister, Edwina Hart, has stated that the fund will not be reopened for applicants until the UK Government and Post Office Ltd have clarified the long-term future of rural post offices.

The risk is that this could be too little, too late, with post offices in Wales suffering death by 1,000 cuts. However, although reopening this fund would be welcome, this alone would be insufficient.

In July 2000, research found that if a typical post office closed, even in small communities of 500 to 1,000 people, the community would incur a cost of £50,000 a year through loss of business and increased travel costs. In 2010, the post office card direct payment account will be withdrawn.

More than 4.5 million people across the UK have been using it since it was offered in 2003 as an alternative to benefit books. After 31 July this year, post offices will stop selling and renewing TV licences, although nearly 5 million people across the UK obtain their TV licences from the post offices.

Since 1999, 298 post offices, including sub-post offices, have closed in Wales and 128 rural Welsh post offices have been lost in the last five years. We must take urgent action to retain a rural network and that will require action at both UK Government and devolved Government level.

However, as I have said, as a Government-owned company, the Royal Mail is carrying out the instructions of the Labour Government. Our urban and rural post offices have always provided a social network, but until this Labour Government blundered in, this was supported by the commercial viability of post offices up and down the land.

Turning to the amendments, I hope that all Members will support amendment 2, as all Assembly Members are committed to mainstreaming equal opportunities.

Equally, no Assembly Member with a conscience could fail to support amendment 4, which recognises the important role of post offices in sustaining communities and providing an essential service to people throughout Wales, particularly the elderly and the vulnerable.

At this point, I refer to the Sustainable Communities Bill going through Westminster, which would empower local people to improve their local communities.

The Bill is cross-party and would enable principal authorities to reverse the process of what is being called 'a ghost town Britain', a reference to the fact that over the last decade, Britain has lost, among other things, a fifth of its post office network.

The Bill requires the Secretary of State for Environment, Food and Rural Affairs and the National Assembly for Wales, in conjunction with local authorities and communities, to draw up and implement strategies to promote local services and local economic activity, measures for protecting the environment and social justice and greater political involvement.

With reference to the withdrawal of the post office card account, I refer to a letter, as I have done previously, which I received from a sub-postmistress in Lixwm in Flintshire.

She says that many of her customers do not drive and that the bus service is not good enough to allow time to shop, let alone time to visit the bank. Most card account customers pay their rent, council tax, electricity, phone and other bills in the post office free of charge and buy saving stamps for television licence fees and other bills.

She says that she is a pensioner and a post office card account holder who would find it difficult to pay her bills if her card account was abolished, as would her customers who would worry about having to change the way in which they manage their money and bills.

She concluded her letter by asking everyone to show their support for post offices and whether it is the Government's intention to close all small post offices."

"Ni wn sut y gall Aelodau Llafur, sy'n ymgyrchu'n sinigaidd yn erbyn cau swyddfeydd post yn eu hetholaethau eu hunain, edrych arnynt eu hunain yn y drych. Mae'n rhaid inni atgoffa pobl mai Llywodraeth Lafur y Deyrnas Unedig yw cyfranddaliwr mwyafrifiol grwp y Post Brenhinol.

Pan siaradodd yn Neuadd San Steffan yn 2003 mewn dadl ynghylch cau swyddfeydd post yng Nghymru, gofynnodd Ysgrifennydd Gwladol Cymru'r wrthblaid y pryd hynny, Bill Wiggin, pam fod Swyddfa'r Post, a oedd yn gwneud elw o £50 miliwn y flwyddyn, wedi symud tuag at y rhaglen gau hon ers 1997.

Ychwanegodd fod penderfyniad y Llywodraeth i dalu budd-daliadau a phensiynau'n uniongyrchol, a pholisi trosglwyddo credyd awtomatig, yn arwain at golledion o £400 miliwn o incwm i Swyddfa'r Post. Ategwyd bygythiad y Llywodraeth i ddichonoldeb ariannol ein swyddfeydd post gan raglenni o gymorthdaliadau methiannus a di-fudd. Mae'n darparu £150 miliwn y flwyddyn, ond mae Swyddfa'r Post yn colli £400 miliwn y flwyddyn.

Mae talu pensiynau a budd-daliadau'n un o swyddogaethau angenrheidiol Swyddfa'r Post, ac mae'n 40 y cant o incwm y canghennau, ond mae'r Llywodraeth wedi ei ddwyn oddi arnynt.

Mae ei hymateb i'r bwlch incwm anferth yn annigonol, a bach iawn yw ei heffaith ar adfywio Swyddfa'r Post a'i goroesiad, gan esgor ar y rhaglen adfer a'r toriadau sydd wedi eu gorfodi. Dyna pam y mae swyddfeydd post yn cau.

Bydd taliad y rhwydwaith cymdeithasol o £150 miliwn yn dod i ben yn 2008. Dywedir bod yr hyn a ddigwydd wedi hynny dan adolygiad ar hyn o bryd, ond ofnir y caiff y cymhorthdal ei leihau dan gyfarwyddyd yr Adran Masnach a Diwydiant.

Yr oedd cronfa ddatblygu swyddfeydd post Cymru wedi darparu gwerth £4.1 miliwn o grantiau i 106 o swyddfeydd post Cymru pan gaeodd y gronfa ym mis Gorffennaf 2004. Dywedodd y Gweinidog, Edwina Hart, na chaiff y gronfa ei hailagor ar gyfer ymgeiswyr nes bydd Llywodraeth y Deyrnas Unedig a Swyddfa'r Post Cyf wedi egluro beth yw dyfodol hirdymor y swyddfeydd post gwledig.

Y perygl yw y gallai hyn fod yn rhy ychydig ac yn rhy hwyr, ac y bydd swyddfeydd post yng Nghymru'n wynebu cael eu difa trwy 1,000 o doriadau. Fodd bynnag, er y byddai'n dda o beth ailagor y gronfa hon, ni fyddai hyn ynddo'i hun yn ddigon.

Ym mis Gorffennaf 2000, darganfuwyd trwy ymchwil, petai swyddfa bost gyffredin yn cau, a hynny hyd yn oed mewn cymunedau bychain o 500 hyd 1,000 o bobl, byddai hynny'n golygu cost o £50,000 y flwyddyn trwy golli busnes a'r cynnydd yn y costau teithio. Yn 2010, caiff cyfrif taliadau uniongyrchol cerdyn y swyddfa bost ei ddiddymu.

Bu rhagor na 4.5 miliwn o bobl ar draws y Deyrnas Unedig yn ei ddefnyddio ers iddo gael ei gynnig yn 2003 yn ddewis yn lle llyfrau budd-daliadau. Ar ôl 31 Gorffennaf eleni, bydd swyddfeydd post yn rhoi'r gorau i werthu ac adnewyddu trwyddedau teledu, er bod bron 5 miliwn o bobl ar draws y Deyrnas Unedig yn cael eu trwyddedau teledu o swyddfeydd post.

Ers 1999, mae 298 o swyddfeydd post, gan gynnwys is-swyddfeydd post, wedi cau yng Nghymru a chollwyd 128 o swyddfeydd post gwledig Cymru yn ystod y pum mlynedd diwethaf.

Mae'n rhaid inni weithredu ar fyrder i gadw rhwydwaith gwledig ac i wneud hynny bydd angen gweithredu ar lefel Llywodraeth y Deyrnas Unedig a lefel Llywodraeth ddatganoledig.

Fodd bynnag, fel y dywedais, fel cwmni sy'n eiddo i'r Llywodraeth, mae'r Post Brenhinol yn cyflawni gorchmynion y Llywodraeth Lafur.

Mae ein swyddfeydd post trefol a gwledig wastad wedi darparu rhwydwaith cymdeithasol, ond nes i'r Llywodraeth Lafur hon ymbalfalu iddi, câi hyn ei gynnal gan ddichonoldeb masnachol swyddfeydd post ar hyd a lled y wlad.

Gan droi at y gwelliannau, gobeithiaf y bydd pob Aelod yn cefnogi gwelliant 2, gan fod holl Aelodau'r Cynulliad wedi eu hymrwymo i brif-ffrydio cyfle cyfartal. Yn yr un modd, ni allai'r un Aelod Cynulliad sydd â chydwybod beidio â chefnogi gwelliant 4, sy'n cydnabod rôl bwysig swyddfeydd post o ran cynnal cymunedau a darparu gwasanaeth hanfodol i bobl ar draws Cymru, yn enwedig i'r henoed a phobl sy'n agored i niwed.

Yn awr, cyfeiriaf at Fesur y Cymunedau Cynaliadwy sy'n mynd trwy San Steffan, a fyddai'n grymuso pobl leol i wella eu cymunedau lleol. Mae'n fesur trawsbleidiol a byddai'n galluogi prif awdurdodau i wyrdroi'r broses a elwir yn 'Brydain y trefi anghyfannedd', sef cyfeiriad at y ffaith bod Prydain, yn ystod y degawd diwethaf, wedi colli, ymhlith pethau eraill, pumed rhan o'i rhwydwaith swyddfeydd post.

Mae'r Mesur yn mynnu y dylai'r Ysgrifennydd Gwladol dros yr Amgylchedd, Bwyd a Materion Gwledig a Chynulliad Cenedlaethol Cymru, ar y cyd â'r awdurdodau lleol a'r cymunedau, lunio a gweithredu strategaethau er mwyn hybu gwasanaethau lleol a gweithgareddau economaidd lleol, mesurau ar gyfer diogelu'r amgylchedd a chyfiawnder cymdeithasol a rhagor o gyfranogiad gwleidyddol.

Gan gyfeirio at ddiddymu cyfrif cerdyn y swyddfa bost, cyfeiriaf at lythyr, fel y gwneuthum o'r blaen, a gefais gan is-bostfeistres yn Licswm yn Sir y Fflint. Dywed nad yw llawer o'i chwsmeriaid yn gyrru ac nad yw'r gwasanaeth bysiau'n ddigon da i ganiatáu amser ar gyfer siopa, heb sôn am fynd i'r banc.

Mae'r rhan fwyaf o gwsmeriaid cyfrif y cerdyn yn talu eu rhent, y dreth gyngor, biliau trydan, ffôn a biliau eraill am ddim ac yn prynu stampiau cynilion ar gyfer ffioedd y drwydded deledu a biliau eraill.

Dywed ei bod yn bensiynwraig ac yn ddeiliad cerdyn cyfrif swyddfa'r post a fyddai'n ei chael yn anodd talu ei biliau pe câi cyfrif ei cherdyn ei ddiddymu, ac felly hefyd ei chwsmeriaid a fyddai'n poeni am orfod newid y ffordd y byddant yn trefnu eu harian a'u biliau. Gorffennodd ei llythyr drwy ofyn i bawb ddangos eu cefnogaeth dros swyddfeydd post ac a yw'r Llywodraeth yn bwriadu cau pob swyddfa bost."

Keyboard shortcuts

j previous speech k next speech